Fitch tarafından yapılan değerlendirmede, ABD Başkanı Donald Trump’ın Danimarka ile birlikte 7 Avrupa ülkesine yönelik olarak 1 Şubat’tan itibaren yüzde 10, 1 Haziran’dan itibaren ise yüzde 25 oranında ek gümrük vergisi uygulanacağını açıkladığı hatırlatıldı. Söz konusu tarifelerin, Grönland’ın satın alınmasına yönelik bir anlaşmaya varılana kadar yürürlükte kalacağının ifade edildiği aktarıldı.
AB Temkinli Davranıyor
Açıklamada, Avrupa Birliği’nin (AB) konuya ilişkin resmi tutumunun, misilleme sarmalından kaçınma ve ABD’nin Avrupa savunmasına yönelik taahhütlerinin daha da zayıflamasını önleme isteğini yansıttığı belirtildi. Buna karşın bazı Avrupalı liderlerin, Trump yönetiminin bu adımını “sınır aşımı” olarak değerlendirdiği kaydedildi.
ABD’nin söz konusu tarifeleri fiilen uygulayıp uygulamayacağının henüz net olmadığı vurgulanan açıklamada, tarifelerin hayata geçirilmesi halinde ABD’de tüketici fiyatlarını artırmasının muhtemel olduğu ifade edildi.
GSYH Üzerindeki Etki Dikkat Çekiyor
Fitch değerlendirmesinde, yüzde 10’luk tarifenin ekonomik etkisinin ülkelerin ABD ile olan ticaret bağımlılığına göre değişiklik göstereceği belirtildi. Buna göre, söz konusu tarifenin 2027 sonuna kadar Avrupa’nın gayrisafi yurt içi hasılasını (GSYH), Fitch’in temel senaryosuna kıyasla yaklaşık yüzde 0,5 azaltabileceği öngörüldü. Tarife oranının yüzde 25’e çıkarılması durumunda ise bu etkinin iki katına çıkabileceği ifade edildi.
AB’nin Tepkisi Şimdilik Sınırlı Kalabilir
Açıklamada, ABD’nin tarifeleri uygulaması halinde dahi, mevcut güvenlik kaygıları nedeniyle AB’nin ilk aşamada sınırlı bir karşılık vermesinin beklendiği aktarıldı. Ancak AB’nin Mayıs 2025’te hazırladığı ve ABD’den yapılacak 95 milyar avroluk ithalatı hedefleyen önlemleri devreye almayı tartıştığına da dikkat çekildi. Daha sert bir Avrupa tepkisinin ihtimal dışı olmadığı vurgulandı.
NATO ve Kolektif Savunma Endişesi
Fitch, ticaret ve büyüme üzerindeki etkilerin ötesinde, transatlantik gerilimlerin kredi notları açısından asıl riskinin, NATO’nun sürdürülebilirliği ve kolektif savunma taahhütlerinin güvenilirliğinin zayıflaması olduğunu belirtti. Bu durumun, özellikle Rusya kaynaklı jeopolitik gerilimleri daha olası hale getirebileceği ifade edildi.
Savunma Harcamaları Baskısı Artacak
Açıklamada, Grönland’ın olası kaybının, güçlü kamu maliyesi ve düşük borç oranı nedeniyle Danimarka’nın kredi notu üzerinde doğrudan sınırlı etki yaratacağı, ancak ikinci tur siyasi ve jeostratejik etkilerin ülkeyi etkileyebileceği kaydedildi.
ABD ile yaşanan gerilimlerin, Avrupa genelinde savunma harcamalarını artırma baskısını güçlendireceği belirtilerek, özellikle Doğu ve Kuzey Avrupa ülkeleri ile Almanya’nın savunma harcamalarını halihazırda daha hızlı artırdığına dikkat çekildi. Fitch, son gelişmelerin bu süreci daha da hızlandırabileceğini, doğrudan jeopolitik tehdit algısı düşük olan ülkelerde ise artışın daha sınırlı kalabileceğini değerlendirdi.
