Bilim insanları, yaş ilerledikçe artan ve dokuların kendini onarmasını engelleyen 15-PGDH adlı proteini hedef aldı. Yapılan deneylerde bu proteinin bloke edilmesiyle, eklemlerde bulunan hyalin kıkırdağın yeniden oluştuğu tespit edildi. Hyalin kıkırdak, kemiklerin sürtünmesiz ve sessiz biçimde hareket etmesini sağlayan en kritik yapı olarak biliniyor.
Araştırmada yaşlı farelere haftada iki kez uygulanan tedavi sonucunda, eklemlerin doğal onarım sürecinin yeniden aktive olduğu ve artrit belirtilerinin neredeyse tamamen ortadan kalktığı gözlemlendi. Ön çapraz bağ (ACL) yaralanması olan farelerde de uzun vadede artrit gelişiminin büyük ölçüde engellendiği belirlendi.
Dikkat çeken bir diğer bulgu ise yöntemin kök hücre kullanılmadan çalışması oldu. Yeni geliştirilen ilaç, mevcut hücreleri yeniden programlayarak genç hücreler gibi davranmalarını sağlıyor.
Araştırma ekibi, yöntemi diz protezi ameliyatlarından alınan insan kıkırdak dokuları üzerinde de test etti. Ağır hasarlı dokularda bile hücrelerin birkaç gün içinde yeni ve sağlıklı kıkırdak üretmeye başladığı kaydedildi.
Öte yandan, aynı mekanizmaya sahip ağızdan alınan bir ilacın hâlihazırda kas güçsüzlüğü için Faz 1 klinik denemelerinde olduğu ve insanlarda güvenli bulunduğu bildirildi.
Uzmanlara göre bu gelişme, 50 bin doları bulan protez ameliyatlarının yerini ilerleyen yıllarda hap veya enjeksiyon temelli tedavilere bırakabileceğine işaret ediyor. Stanford’da yürütülen bu çalışma, kronik eklem ağrıları ve artrit için yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.
Kaynak: https://med.stanford.edu/news/all-news/2025/11/joint-cartilage-aging.html
