Yeni düzenleme kapsamında sosyal ağ sağlayıcılarının kullanıcı yaşını doğrulamaya yönelik teknik önlemler alması gerekecek. Reklam yasağı ve bant daraltma gibi yaptırımların gündeme gelmesiyle birlikte platformların güvenli kimlik doğrulama sistemlerine yönelmesi bekleniyor.

KEP ile Kimlik Doğrulama Önerisi

TÜRKKEP tarafından yapılan değerlendirmeye göre, sosyal medya platformları kullanıcılarına “KEP ile giriş” seçeneği sunarak yaş ve kimlik doğrulamasını güvenli şekilde gerçekleştirebilir.

Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) adreslerinin, kimliği resmi evraklarla doğrulanmış gerçek kişi ve şirketlere ait dijital adresler olması nedeniyle bu sistemin güvenilir bir doğrulama yöntemi sunduğu belirtiliyor. Böylece kullanıcıların yaş bilgileri ve gerçek kişi oldukları, ek belge talep edilmeden doğrulanabilecek.

Ayrıca sistem üzerinden oluşturulan işlem kayıtlarının gerektiğinde teknik delil olarak kullanılabilmesi de önemli avantajlar arasında gösteriliyor.

“Kullanıcı Beyanına Dayalı Dönem Sona Eriyor”

Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan TÜRKKEP Genel Müdür Yardımcısı Ayhan Ağırgöl, dijital dünyada kimlik doğrulamanın her geçen gün daha önemli hale geldiğini belirtti.

Ağırgöl, sosyal medya platformlarında uzun yıllardır kullanıcı beyanına dayalı hesap oluşturma süreçlerinin kullanıldığını ancak yeni düzenlemelerle birlikte bunun yeterli olmayacağını ifade ederek şunları söyledi:

“Bugün birçok platformda hesap oluşturma süreçleri e-posta adresi, telefon numarası veya kullanıcı beyanına dayalı bilgiler üzerinden ilerliyor. Ancak kullanıcı yaşının doğrulanmasına yönelik yükümlülüklerin artmasıyla birlikte platformların gerçek kişi doğrulamasını güvenli, denetlenebilir ve teknik olarak ispatlanabilir yöntemlerle gerçekleştirmesi gerekiyor. Özetle sosyal medya platformlarında sadece kullanıcı beyanına dayalı dönem sona eriyor.”

Dolandırıcılık Uyarısı

Yeni dönemde dolandırıcılık girişimlerinin de artabileceğine dikkat çeken Ağırgöl, özellikle yapay zekâ destekli sahte doğrulama ekranları ve oltalama yöntemleriyle kullanıcıların kişisel verilerinin hedef alınabileceği uyarısında bulundu.

KEP tabanlı federatif kimlik doğrulama sistemlerinin bu riskleri azaltabileceğini belirten Ağırgöl, doğrulanabilir dijital kimlik altyapılarının gelecekte yalnızca sosyal medya platformlarında değil, birçok dijital hizmet alanında temel standartlardan biri haline geleceğini ifade etti.

Uzmanlar, Avrupa başta olmak üzere birçok ülkede dijital platformlara yönelik düzenlemelerin hızla arttığını belirterek, güvenli dijital kimlik doğrulama sistemlerinin önümüzdeki dönemde daha yaygın hale geleceğine dikkat çekiyor.

Açıklamalarda, özellikle sahte ve bot hesaplar üzerinden yürütülen hakaret, hedef gösterme ve itibar zedeleyici paylaşımların önüne geçilmesinin amaçlandığı vurgulandı. Hazırlığın yasalaşması halinde, sosyal medya kullanımında anonim hesapların sınırlandırılması ve yapılan paylaşımlardan doğrudan sorumluluk doğması hedefleniyor.

Paylaşılan bilgilere göre düzenlemenin Meclis’e yargı paketi kapsamında sunulması planlanıyor. Yasalaşma sonrasında ise yaklaşık üç aylık bir geçiş süreci öngörülüyor. Bu sürenin sonunda gerçek kimlikle kullanılmayan sahte ya da bot hesapların platformlar tarafından kapatılmasının gündeme gelebileceği ifade ediliyor. Ancak düzenlemenin ayrıntıları, teknik altyapısı ve kapsamı henüz resmî mevzuat metniyle yayımlanmış değil.

Konuya ilişkin değerlendirmelerde, sosyal medya platformlarıyla bu başlıkta görüşmeler yürütüldüğü ve belirli bir mutabakat sağlandığı da dile getirildi. Buna rağmen uygulamanın ne şekilde işletileceği, kimlik doğrulamasının hangi teknik yöntemle yapılacağı ve kişisel verilerin nasıl korunacağı gibi başlıklarda şu aşamada netleşmiş resmî ayrıntılar bulunmuyor. Bu nedenle mevcut tablo, kesinleşmiş bir uygulamadan çok siyasi ve yasal hazırlık süreci olarak görülüyor.

Türkiye’de sosyal medya ve dijital oyunlara yönelik yeni düzenlemeleri içeren kanun teklifi Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunuldu. Teklifte özellikle çocukların dijital ortamda korunması, oyunların yaş sınıflandırması ve sosyal medya platformlarının sorumlulukları gibi birçok yeni düzenleme yer alıyor.

15 yaş altına sosyal medya kısıtlaması

Teklife göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmamak için yaş doğrulama sistemi kurmak zorunda olacak.

15 yaşını dolduran kullanıcılar için ise çocuklara özel, ayrıştırılmış hizmetler sunulması gerekecek. Ayrıca platformların ebeveyn kontrol araçları sağlaması zorunlu hale gelecek.

Bu araçlar sayesinde ebeveynler:

• Hesap ayarlarını kontrol edebilecek
• Ücretli satın alma işlemlerini onaylayabilecek
• Çocukların kullanım süresini takip edip sınırlandırabilecek

Dijital oyunlara yaş derecelendirmesi geliyor

Kanun teklifinde dijital oyunlara yönelik de yeni kurallar yer alıyor. Buna göre oyun sağlayıcılar, oyunları yaş kriterlerine göre derecelendirmekle yükümlü olacak.

Derecelendirme yapılmayan oyunların platformlarda sunulmasına izin verilmeyecek.

Ayrıca oyun platformlarının ebeveyn kontrol araçları sunması ve çocukların oyun içi satın alma gibi işlemlerinin kontrol altına alınması gerekecek.

Kurallara uymayan platformlara ağır yaptırım

Yeni düzenlemeye göre sosyal medya şirketleri ve oyun platformları yükümlülüklerini yerine getirmezse ciddi yaptırımlarla karşılaşabilecek.

Bu yaptırımlar arasında:

• Milyonlarca lira para cezası
• Reklam yasağı
• İnternet bant genişliğinin daraltılması

gibi uygulamalar bulunuyor.